“Tek Sağlık” yaklaşımı, uzun zamandır süregelen bir inanca dayanmaktadır: insan sağlığı, hayvan sağlığı ve ekosistem sağlığı birbirine yakından bağlıdır. COVID-19 pandemisi gibi son sağlık krizleri, bilime, önlemeye, bilgi paylaşımına ve uluslararası iş birliğine dayalı koordineli müdahalelerin ne kadar önemli olduğunu vurgulamıştır.
Tek Sağlık Zirvesi: Eylem ve Çözüm Zirvesi
Fransa'nın Lyon kentinde 5-7 Nisan 2026 tarihleri arasında düzenlenecek Tek Sağlık Zirvesi ve Yüksek Düzeyli Zirve, Dünya Sağlık Günü'ne denk gelen 7 Nisan'da gerçekleştirilecektir.
Fransız Hükümeti tarafından G7 Dönem Başkanlığı'nın en önemli etkinliklerinden biri olarak düzenlenen Zirve, Tek Sağlık konusunda küresel eylemi ilerletmek için Devlet ve Hükümet Başkanlarını, uluslararası kuruluşları, bilim insanlarını, sivil toplumu, gençleri ve yerel aktörleri bir araya getirecektir.
Zirve, insan, hayvan, bitki ve ekosistem sağlığının birbirine bağımlılığını ve ortak sağlık tehditleriyle mücadele etmek için koordineli, bilime dayalı yaklaşımlara duyulan ihtiyacı vurgulayacaktır. FAO, UNEP, WHO ve WOAH arasındaki Dörtlü Ortaklığı, WHO Akademisi'nin rolünü ve WHO'nun ülke, bölge ve küresel düzeylerdeki çalışmalarını sergileyecektir.
DSÖ'nün 8 Nisan 2026'da Dörtlü İttifakın Başkanlığını üstlenmesiyle birlikte, Zirve, önleme, hazırlık, antimikrobiyal direnç, sürdürülebilir gıda sistemleri ve çevre sağlığı konularında siyasi taahhüdü somut, çok sektörlü eyleme dönüştürmek için önemli bir anı temsil ediyor ve insanlar, hayvanlar ve gezegen için daha dirençli ve adil sağlık sistemleri oluşturmaya yardımcı oluyor.
Zirvenin amaçları
Örneğin, işbirliği ve araştırma programları aracılığıyla küresel sorunlar hakkında uluslararası ve disiplinler arası diyaloğu teşvik etmek.
- Ortak bir "Tek Sağlık" kültürü oluşturarak küresel kurumsal çerçeveleri yeniden şekillendirmek.
- Somut eylemlerin hayata geçirilmesi için tüm kamu ve özel sektör paydaşlarını yatırım yapmaya teşvik etmek.
- Nüfusumuzu etkileyen sağlık, gıda ve çevre risklerini önlemek amacıyla sağlık ve gözetim sistemlerini güçlendirecek çözümler geliştirmek.
- Temel İlkeler
- Bilimin, araştırmanın ve yeniliğin önemi
- Eyleme yönelik çok taraflılığın ve uluslararası ortaklıkların teşvik edilmesidir.
Temel İlkeler
- Bilimin, araştırmanın ve yeniliğin önemi
- Eyleme yönelik çok taraflılığın ve uluslararası ortaklıkların teşvik edilmesi
- Kamu-özel sektör ortaklıklarının merkezi rolü
- Sivil toplumun, yerel yönetimlerin ve gençlerin kapsayıcı katılımı
Tek Sağlık Zirvesi, bulaşıcı ve bulaşıcı olmayan hastalıkların başlıca nedenlerine odaklanacaktır:
- Zoonotik rezervuarlar ve vektörler
- Antimikrobiyal direnç
- Sürdürülebilir gıda sistemleri
- Kirliliğe maruz kalma
Fransa'nın Küresel Konulardaki Liderliğine Uygun Bir Taahhüdü
Covid-19 pandemisi, çok taraflı iş birliğini hızlandırarak somut Tek Sağlık çözümlerine yol açtı: ACT-A ve Pandemi Fonu'nun oluşturulması, PREZODE'nin başlatılması, Dörtlü İttifak'ın (FAO, WHO, WOAH, UNEP) çalışmalarına destek verilmesi (Tek Sağlık Uzman Paneli'nin (OHHLEP) oluşturulması dahil), WHO Akademisi'nin başlatılması ve daha fazlası.
Fransa'nın uluslararası taahhüdü, Pandemi Anlaşması müzakerelerinde de kendini gösterdi; bu süreçte Fransa, uluslararası hukukta bir ilk olan Tek Sağlık yaklaşımının temel bir ilke olarak dahil edilmesini ve gelecekte plastik kirliliğini sona erdirecek bir anlaşma yapılmasını savundu.
One Planet Zirveleri’ nin 9.su olan Tek Sağlık Zirvesi, Fransa'nın 2026'daki G7 Dönem Başkanlığına katkıda bulunacak ve Afrika-Fransa Zirvesi (Nairobi, Kenya, 11-12 Mayıs 2026) ile eşgüdümlü olarak gerçekleştirilecektir.
Fransa'da ve dünya çapında eşsiz bir seferberlik
Tek Sağlık Zirvesi çerçevesinde düzenlenen Tek Sağlık Festivali, Fransa'da ve dünyanın dört bir yanından ilgili aktörlerin Tek Sağlık girişimlerini desteklemek amacıyla 16 Mart - 15 Mayıs 2026 tarihleri arasında organize edilen 170 etkinliğin bir araya getirilmesinden oluşmaktadır.
Bu projeler, Tek Sağlık kültürünün oluşturulmasına yardımcı oluyor ve insan sağlığı, hayvan sağlığı ve çevre sağlığı arasındaki karşılıklı bağımlılıkları vurguluyor.
Kapsamlı bir proje önerisi çağrısı sonucunda derlenen Festival etkinlikleri, Tek Sağlık yaklaşımının ortak faydalarını göstermekte ve bulaşıcı ve bulaşıcı olmayan hastalıklarla mücadele için somut ve sürdürülebilir çözümler sunmaktadır.
Kaynakça
Dünya Sağlık Örgütü, Cenevre ve One Planet Summit, Lyon, Erişim Tarihi: 3 Nisan 2026
https://www.who.int/news-room/events/detail/2026/04/05/default-calendar/one-health-summit
https://oneplanetsummit.fr/en/events-16/one-health-summit-305
